Skuteczność Psychoterapii Poznawczo-Behawioralnej

DLACZEGO SKUTECZNOŚĆ JEST WAŻNA?   Kiedy korzystamy z pomocy specjalisty zawsze nas interesuje czy podejmowane przez niego działania przyniosą oczekiwany skutek. Podobnie ma się sprawa w przypadku psychoterapii. Często pojawia się pytanie o to czy terapia może w ogóle pomóc? Jak to się dzieje, że w ciągu kilku/kilkunastu spotkań udaje się osiągnąć oczekiwane rezultaty?  Z badań nad terapią poznawczo-behawioralną wiemy, że na szczęście w wielu przypadkach terapia jest skuteczna i daje długofalowe pozytywne efekty. Przedstawiciele tego nurtu w psychoterapii nieustannie sprawdzają w badaniach o rygorze naukowym czy proponowane terapeutom metody pracy, na jak długo i w jakim stopniu pomagają  ich klientom. Właśnie z tego powodu mając na względzie dobro moich klientów i klientek, zdecydowałam się na pracę w nurcie terapii poznawczo-behawioralnej. Poniżej przedstawiam Państwu kilka podstawowych informacji dotyczących badań naukowych.

JAK WYGLĄDAJĄ BADANIA? Jedną z najsilniejszych metod testowania skuteczności terapii jest przeprowadzenie eksperymentu. W tym celu opracowuje się protokół terapeutyczny, który określa jak powinna wyglądać terapia w przypadku danego obszaru problemowego. W protokole terapeutycznym są zawarte informacje dotyczące ilości sesji, czasu trwania sesji, zagadnień, które powinny być omówione w ramach kolejnych spotkań. Pacjentów dzieli się na grupy: jedna z tych grup uczestniczy w terapii poznawczo-behaiwioralnej określonej w protokole terapeutycznym, inne grupy korzystają z innej formy pomocy Po pewnym czasie badacz sprawdza, która z grup najlepiej poradziła sobie z danym problemem. Porównując wyniki grup określa się, które z form pomocy były skuteczniejsze od pozostałych. Tego typu badania zostały przeprowadzone dla określenia skuteczności terapii m.in.: depresji, zaburzeń lękowych, PTSD, fobii czy napadów paniki – tu terapia poznawczo-behawioralna uzyskała bardzo wysokie wyniki skuteczności w porównaniu do innych metod. Nurt poznawczo-behawioralny jest jednym z najlepiej przebadanych nurtów w psychoterapii.

JAK ROZUMIEĆ WYNIKI BADAŃ? Wyników badań, nawet jeśli są bardzo korzystne dla danej formy terapii nie można w prosty sposób przekładać na szanse powodzenia tej terapii w przypadku konkretnej osoby. Nawet jeśli wyniki badań mówią, że 70% osób cierpiących na PTSD czyli.: zespół stresu pourazowego, leczonych metodą przedłużonej ekspozycji po terapii uzyskuje znaczącą długotrwałą poprawę funkcjonowania, to nie jest to tożsame ze stwierdzeniem, że każda osoba leczona tą metodą ma 70% szansy na poprawę. Jeśli mielibyśmy szacować szanse powodzenia terapii w przypadku konkretnej osoby trzeba by wziąć pod uwagę następujące czynniki: współwystępowanie innych zaburzeń psychicznych,  aktualną sytuację rodzinną, zawodową, możliwość  wykonywania pracy poza sesją na potrzeby terapii,  motywację do leczenia, poziom nadziei etc. Trzeba by również wziąć pod uwagę czynniki leżące po stronie terapeuty np.:  wiedzę i umiejętności, brak dogmatyzmu, poziom zrozumienia dla trudności, poziom wsparcia etc. Z tego względu oszacowanie szansy na poprawę danej osoby byłoby zbyt skomplikowane. Natomiast z całą pewnością można stwierdzić, że korzystanie z terapii o udowodnionej naukowo skuteczności daje większe szanse na poprawę niż korzystanie z innych form terapii.

WYNIKI BADAŃ Poniżej przedstawiam Państwu dane dotyczące skuteczności psychoterapii poznawczo-behawioralnej. Dane te powstały  po uwzględnieniu wyników z 332 badań, w których łącznie wzięło udział 9995 osób w latach 1967-2004. (Butler, Champman, Eyan i Beck, 2006 za.: E.Pragłowska, A.Popiel, Psychoterapia poznawczo-behawioralna, Wydawnictwo Paradygmat, Warszawa 2008, s. 216) Wyniki te odpowiadają na pytanie: czy przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnej uzyskała większą poprawę niż osoby korzystające z innej formy terapii, oczekujący na terapię lub stosujący placebo? A jeśli tak, to od ilu osób (wyrażone w %) uzyskała większą poprawę.

OSOBY CIERPIĄCE NA DEPRESJĘ NAWRACAJĄCĄ

DN_placebo_i_oczekiwanie

STOSUJĄCY PLACEBO LUB OCZEKUJĄCY NA TERAPIĘ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż  79% osób w tej grupie

DN_farmakoterapia

KORZYSTAJĄCY Z FARMAKOTERAPII Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 65% osób w tej grupie

 

DN_inne_formy_psychoterapii

KORZYSTAJĄCY Z INNYCH FORM TERAPII Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 59% osób w tej grupie

DN_terapia_behawioralna

KORZYSTAJĄCY Z TERAPII BEHAWIORALNEJ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 52% osób w tej grupie

MŁODZIEŻ CIERPIĄCA NA DEPRESJĘ

DM_oczekiwanie

OCZEKUJĄCY NA TERAPIĘ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 87% osób w tej grupie

 

DM_relaksacja

KORZYSTAJĄCY Z TRENINGU RELAKSACJI Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 77% osób w tej grupie

DM_terapia_wspierająca

KORZYSTAJĄCY Z ITERAPII WSPIERAJĄCEJ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 71% osób w tej grupie

 

 

OSOBY CIERPIĄCE NA ZABURZENIE LĘKOWE UOGÓLNIONE

LU_oczekiwanie

OCZEKUJĄCY NA TERAPIĘ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 79% osób w tej grupie

LU_placebo

STOSUJĄCY PLACEBO FARMAKOLOGICZNE Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 90% osób w tej grupie

 
LU_t_niedyrektywna

KORZYSTAJĄCY Z TERAPII NIEDYREKTYWNEJ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 75% osób w tej grupie

OSOBY CIERPIĄCE NA NAPADY PANIKI (Z AGORAFOBIĄ LUB BEZ)

NP_oczekiwanie_na_terapie

OCZEKUJĄCY NA TERAPIĘ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 82% osób w tej grupie

NP_placebo_farmakologiczne

STOSUJĄCY PLACEBO FARMAKOLOGICZNE Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 74% osób w tej grupie

NP_placebo_psychologiczne

STOSUJĄCY PLACEBO PSYCHOLOGICZNE Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 90% osób w tej grupie

 

 

OSOBY CIERPIĄCE NA FOBIĘ SPOŁECZNĄ

FS_placebo_oczekiwanie

STOSUJĄCY PLACEBO(UWAGA) LUB OCZEKUJĄCY NA TERAPIĘ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 82% osób w tej grupie

OSOBY CIERPIĄCE NA PTSD (ZABURZENIE STRESU POURAZOWEGO)

PTSD_oczekiwanie

OCZEKUJĄCY NA TERAPIĘ Przeciętna osoba po terapii poznawczo-behawioralnaj uzyskuje większą poprawę niż 91% osób w tej grupie

DODATKOWE INFORMACJE DOSTĘPNE W INTERNECIE

1) Wskazania do stosowania terapii Poznawczo-Behawioralnej w leczeniu zaburzeń psychicznych na stronie PTTPB

2) Wpis o skuteczności psychoterapii poznawczo-behawioralnej zaburzeń lękowych, nastroju i odżywiania, na krytycznym wobec negatywnych zjawisk w psychoterapii blogu www.psychokit.pl

3) Ogólny wpis o skuteczności psychoterapii na krytycznym wobec negatywnych zjawisk w psychoterapii blogu www.psychokit.pl